Het Bouwbesluit 2012 stelt strikte eisen aan automatische deuren in gebouwen, zeker als het gaat om vluchtwegen, brandveiligheid en toegankelijkheid. In 2026 zijn deze eisen strenger geworden door nieuwe richtlijnen rondom inclusieve toegankelijkheid. In deze gids leest u precies wat verplicht is voor uw specifieke situatie.
Snel antwoord: Automatische deuren in publiek toegankelijke gebouwen moeten voldoen aan Bouwbesluit artikel 6.25 (vluchtwegen), artikel 2.16 (toegankelijkheid) en EN16005 (veiligheid). Overtreding kan leiden tot boetes en aansprakelijkheid bij ongevallen.
Welke eisen stelt het Bouwbesluit 2026?
Het Bouwbesluit onderscheidt verschillende eisen afhankelijk van het gebouwtype, de bezetting en de functie van de deur.
| Artikel | Eis | Van toepassing op |
|---|---|---|
| Art. 2.16 | Drempelvrije toegankelijkheid, minimaal 85 cm doorgang | Publiek toegankelijke gebouwen |
| Art. 6.25 | Vluchtweg-eisen: break-out functie bij >100 personen | Kantoren, scholen, horeca |
| Art. 6.26 | Noodontgrendeling handmatig bedienbaar | Alle automatische deuren in vluchtweg |
| Art. 2.84 | Brandwerendheid bij compartimentscheiding (30/60 min) | Grote gebouwen, meerdere brandcompartimenten |
| NEN 1814 | Toegankelijkheid voor mensen met beperking | Publieke gebouwen |
Expert tip: Bij twijfel over Bouwbesluit-conformiteit: vraag altijd een brandveiligheidsexpert of gemeente om toetsing vooraf. Een niet-conforme installatie kan leiden tot afkeuring bij oplevering, met kosten voor aanpassing tot €5.000-€10.000.
Vluchtwegvereisten voor automatische deuren
Bij gebruik als vluchtweg gelden aanvullende eisen. Deze zijn cruciaal voor de veiligheid bij brand of paniek.
- Break-out functie verplicht — Bij meer dan 100 personen achter de deur moet deze bij paniek in vluchtrichting openklappen, ook zonder stroom.
- Noodvoeding — De deur moet bij stroomuitval automatisch openen én open blijven. UPS-systeem of fail-safe mechanisme verplicht.
- Handmatige ontgrendeling — Altijd een duidelijk gemarkeerde handmatige noodontgrendeling binnen bereik, maximaal 1,40 m hoog.
- Signalering — Groene nooduitgangborden met pictogrammen op minimaal 2 m hoogte, ook zichtbaar bij rookontwikkeling.
- Jaarlijkse keuring — De break-out functie moet bij elke EN16005-keuring expliciet getest worden. Rapportage verplicht.
Toegankelijkheidseisen (NEN 1814)
Minimale doorgang
85 cm vrije doorloopbreedte voor rolstoeltoegankelijkheid. Bij dubbele deuren: één vleugel moet minimaal 85 cm bedienbaar zijn.
Openingstijd
Minimaal 6 seconden open voor rolstoelgebruikers kunnen passeren. Aanpasbaar via besturing.
Bedieningshoogte
Drukknoppen en activeringssensoren tussen 85-120 cm hoogte voor bereikbaarheid vanuit rolstoel.
Minimale vrije doorgangsbreedte die het Bouwbesluit eist voor publiek toegankelijke gebouwen. Voor zorginstellingen zelfs 100-120 cm afhankelijk van type bedden en rolstoelen.
Brandveiligheidseisen
Bij automatische deuren tussen brandcompartimenten gelden de strengste eisen. Deze moeten bij brand automatisch sluiten en brandwerend zijn.
- Brandwerendheid klasse EW/E minimaal 30 minuten (compartiment ≤500 m²)
- Koppeling met brandmeldcentrale verplicht voor automatische sluiting
- Zelfsluitmechanisme moet werken zonder elektriciteit
- Brandwerende beglazing: E30 of hoger conform NEN-EN 13501-2
- Rookdicht conform EN 1634-3 voor beperken rookverspreiding
- Jaarlijkse inspectie brandveiligheidsfuncties verplicht
Belangrijk: Sinds 1 januari 2026 vervallen uitzonderingen voor bestaande gebouwen. Alle automatische deuren bij vluchtroutes moeten per 2028 aan de nieuwe eisen voldoen. Renovaties zijn fiscaal aftrekbaar via MIA.
Bouwkundige aspecten
Naast de deur zelf stelt het Bouwbesluit eisen aan de omringende bouwkundige elementen.
- Drempel — Maximaal 2 cm hoog, bij voorkeur drempelvrij. Afschuining voor soepel passeren rolstoelen.
- Zichtbaarheid — Contrastmarkering op glas (gele lijn op ooghoogte) ter voorkoming van aanlopen.
- Verlichting — Minimaal 150 lux bij de deur voor goede zichtbaarheid van bedieningsknoppen en activeringszone.
- Wachtruimte — Minimaal 1,5 x 1,5 m voor de deur voor comfortabele rolstoelcirculatie.
Veelgestelde vragen
Ja, bij elke nieuwbouw en grote renovatie. Ook bij vervanging van een bestaande deur gelden de eisen. De gemeente controleert dit bij oplevering via de omgevingsvergunning.
De eigenaar of gebruiker van het gebouw. Bij huurpanden is meestal de verhuurder verantwoordelijk voor de bouwtechnische conformiteit. Laat dit altijd schriftelijk vastleggen in het huurcontract.
De gemeente kan een last onder dwangsom opleggen (€250-€2.500 per week overtreding). Bij een ongeval is de eigenaar civielrechtelijk aansprakelijk en kan de verzekering uitkeringen weigeren.
Sinds januari 2026 zijn uitzonderingen voor bestaande gebouwen vervallen. Per 2028 moeten alle deuren conform zijn. Aanpassing kan fiscaal via MIA (milieu-investeringsaftrek) aftrekbaar zijn.
Nee, EN16005 dekt alleen veiligheid van de deur zelf. Bouwbesluit stelt aanvullende eisen aan toegankelijkheid, brandveiligheid en vluchtweg-functionaliteit. Een complete oplevering omvat beide keuringen.
Bouwbesluit-conform advies?
ToDoors levert deuren conform alle geldende voorschriften. Wij adviseren bij nieuwbouw en renovatie.